نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

• نیایش پورحسن

پژوهشگر و عضو کانون نویسندگان و منتقدان خانۀ تئاتر ایران

چکیده

از جمله رجال نیک‌نام، جدی و تحصیل‌کرده ایرانی در دوره قاجار، «میرزا نظام‌الدین‌خان نظام‌الممالک» است که شوربختانه تاکنون هیچ شرح‌احوالی از زندگانی و خدماتش در کتب رجال‌شناسی و تذکره‌های ایرانی درج نشده است. وی علی‌رغم آنکه در سال‌های جوانی مشاغل و سمت‌های مهمی نظیر: «معلمی در مدرسه دارالفنون»، «مدیریت مدرسه مظفریه رشت»، «مدیریت تمام مدارس گیلان» و «ریاست تفتیش تذکره بنادر خلیج فارس و بندر محمره» عهده‌دار بود، اما به جهت سانحه‌ای دلخراش از ادامه خدمات و فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی‌اش بازماند. از این رو نام و فعالیت‌هایش در تاریخ رجال قاجار به مُحاق فراموشی سپرده شد. مقاله حاضر سعی دارد که با استناد به برخی از مدارک تازه‌یاب، گوشه‌ای از زندگانی این گم‌شده ناکام در عصر قاجار را واکاوی کند.

کلیدواژه‌ها

• عصر قاجار
• مدرسه دارالفنون
• رجال دولتی و فرهنگی